تجليل از بورقاني، ميثمي، دژم، گلمكاني و قوچاني در انجمن صنفي

علی مزروعی: روزنامه‌نگاران حائز كسب عنوان روزنامه‌نگار برتر باید داراي ‏شاخص‌هايي چون؛ "فعاليت مستمر روزنامه‌نگاري، تاليف تحقيق يا ترجمه، برخورداري از سبك روزنامه‌نگاري ‏ويژه، شخصيت مستقل حرفه‌يي، نوآوري در روزنامه‌نگاري ايران، تلاش در جهت دفاع از حقوق ايرانيان، شركت ‏در فعاليت‌هاي صنفي و تربيت روزنامه‌نگاران جوان" باشند.‏

محسن کدیور: قوه مقننه كه بايد مدافع حقوق ملت باشد در سال گذشته در شرايطي كه حقوق ملت به‌سادگي ناديده گرفته مي‌شد، به دستگاه‌هاي مسوول هيچ اعتراضي نكرد و كميسيون‌هاي مربوطه در اين مورد كاملا‌ منفعل عمل كردند.

این مراسم توسط انجمن صنفی روزنامه نگاران و انجمن دفاع از آزادی مطبوعات ۱۲/۲/۱۳۸۷ برگزار شد.

انجمن صنفي روزنامه‌نگاران روز پنج شنبه و همزمان با روز جهاني آزادي مطبوعات به سنت سال‌هاي اخير، اقدام به تقدير از ‏پنج روزنامه‌نگار برتر كشور در سال ۸۷ كرد. همچنين در اين مراسم جايزه "قلم طلايي ۸۶" نيز از سوي "انجمن دفاع از آزادي مطبوعات" به احمد بورقاني ‏اختصاص يافت. در لوح اهدايي به خانواده مرحوم بورقاني، انجمن مذكور وي را "معمار توسعه مطبوعات ايران" ‏توصيف كرده است.‏

مرحوم احمد بورقاني معاون سابق مطبوعاتي وزير ارشاد در دولت اصلاحات، لطف‌الله ميثمي مبارز سياسي قبل ‏از انقلاب و مديرمسئول نشريه چشم‌انداز ايران، عذرا دژم خبرنگار باسابقه خبرگزاري پارس (ايرناي بعد از ‏انقلاب) و يكي از فعال‌ترين زنان خبرنگار، هوشنگ گلمكاني روزنامه‌نگار مشهود حوزه سينما و محمد قوچاني ‏سردبير جوان روزنامه‌هاي تعطيل شده شرق وهم‌ميهن و هفته‌نامه شهرند امروز، پنج روزنامه‌نگاري بودند كه ‏روز پنج شنبه در مراسمي در محل انجمن صنفي روزنامه‌نگاران از آنها تقدير شد.‏

در اين مراسم همچنين اسامي افراد برگزيده در مسابقه "ياد قلم" كه به ياد روزنامه‌نگار فقيد "مهران قاسمي" ‏برگزار شده بود، اعلام شد و از ميان ۸۰ مقاله و گزارش دريافت شده از روزنامه‌نگاران جوان و به‌ويژه ‏روزنامه‌نگاران شاغل در نشريات محلي شهرستان‌ها، به پنج نفر هدايايي به رسم يادبود اهدا شد.‏

علي مزروعي رئيس انجمن صنفي روزنامه‌نگاران در آغاز این مراسم، در سخناني روزنامه‌نگاران را به سه نسل ‏تقسيم كرد و با بيان اينكه هركدام از اين سه نسل با دغدغه‌هاي خاص خود روبه‌رو بوده و هستند، به ضرورت ‏شناخت اين سه نسل از هم تاكيد كرد. وي با اشاره به رويكرد انجمن صنفي روزنامه‌نگاران در سال گذشته در ‏تقدير از چهره‌هاي پيشكسوت اين عرصه، روزنامه‌نگاران حائز كسب عنوان روزنامه‌نگار برتر را داراي ‏شاخص‌هايي چون "فعاليت مستمر روزنامه‌نگاري، تاليف تحقيق يا ترجمه، برخورداري از سبك روزنامه‌نگاري ‏ويژه، شخصيت مستقل حرفه‌يي، نوآوري در روزنامه‌نگاري ايران، تلاش در جهت دفاع از حقوق ايرانيان، شركت ‏در فعاليت‌هاي صنفي و تربيت روزنامه‌نگاران جوان" برشمرد.

دکتر محسن كديور رئیس انجمن دفاع از آزادي مطبوعات نیز در این مراسم با نگاهي به وضعيت امروز روزنامه‌نگاري ايران گفت: "روز آزادي مطبوعات در كشورهايي ارج نهاده مي‌شود كه در مورد آزادي قلم و مطبوعات مشكل دارند، براي همين اين روز در ايران نيز بايد بزرگ داشته شود تا فراموش نكنيم كه در حوزه آزادي قلم و مطبوعات محدوديت داريم. او دو سال اخير را روزهاي سخت مطبوعات ايران دانست و گفت: "متاسفانه در اين مدت مطبوعات به طور نهادينه مورد تهديد و تحديد قرار گرفته است و عملا‌ هيچيك از قواي سه‌گانه كشور در مورد مطبوعات نمره قبولي نمي‌گيرند."
كديور، عملكرد وزارت ارشاد را به عنوان نماينده قوه مجريه در برخورد با مطبوعات نامناسب توصيف كرد و گفت: "هيات نظارت بر مطبوعات تنها در يك سال گذشته ۲۹ نشريه را توقيف و براي هميشه خاموش كرده است، توجه كنيد در همين مدت روزنامه‌هاي شرق و هم‌ميهن، نشريات مدرسه، زنان و دنياي تصوير تنها در پايتخت توقيف و يا لغو امتياز شدند اگر به اين تعداد نشريات شهرستاني را هم اضافه كنيد، آن‌وقت نمره عملكرد وزارت ارشاد به‌خوبي محاسبه مي‌شود!" او با انتقاد شديد از سكوت نمايندگان مجلس شوراي اسلا‌مي نسبت به شرايط روزنامه‌نگاري امروز ايران گفت: "قوه مقننه كه بايد مدافع حقوق ملت باشد در سال گذشته در شرايطي كه حقوق ملت به‌سادگي ناديده گرفته مي‌شد، به دستگاه‌هاي مسوول هيچ اعتراضي نكرد و كميسيون‌هاي مربوطه در اين مورد كاملا‌ منفعل عمل كردند."
كديور پس از اين مقدمه، سپس يادي از مرحوم احمد بورقاني و تلا‌ش‌هاي مداومش براي نهادينه كردن آزادي مطبوعات كرد و گفت: "متاسفانه قدر اين بزرگوار را در زمان حيات درك نكرديم و منزلت او در معماري آزادي مطبوعات در ايران را ارج ننهاديم، اما امروز تصميم گرفتيم همه تلا‌ش‌هاي او براي پايه‌گذاري آزادي مطبوعات در ايران را به همه معرفي كنيم و به ياد توجه او به آزادي مطبوعات، قلم طلا‌يي سال ۸۶ را به يادگارانش اهدا كنيم." او در روز جهاني آزادي مطبوعات كه با شصتمين سالگرد تصويب اعلا‌ميه حقوق بشر همزمان شده است، از روزنامه‌نگاران درخواست كرد: "از همه مي‌خواهم كه از هيچ تلا‌شي براي اجراي عدالت در مورد مرتكبان حمله به روزنامه‌نگاران كوتاهي نكنند."

عذرا دژم، تنها زن روزنامه‌نگار تقدير شده در اين مراسم در سخناني به شرايط سخت كاري در دهه ۶۰ براي ‏زنان روزنامه‌نگار اشاره كرد و گفت: "در نيمه دهه ۶۰ چنين باوري وجود نداشت كه حضور يك زن در ‏برنامه‌هاي خبري ارتباطي با جنسيت او ندارد. كم نبود سمينار و كنفرانسي كه ترك كردم، تنها به اين دليل كه نبايد ‏در رديف و كنار همكاران مرد بنشينم. به ياد دارم اولين‌باري كه توانستم به عنوان يك خبرنگار در رديف ديگر ‏همكاران مرد قرار بگيرم، در مسجد شركت واحد اتوبوسرانی بود كه آقاي رفسنجاني براي بازديد رفته بودند. ‏روابط عمومي شركت و محافظان هاشمي رضايت دادند كه در بخش مردانه مسجد در رديف ديگر خبرنگاران ‏مرد بنشينم. تنها زن در محيط مردانه مسجد بودن، نه‌تنها برايم مشكل نبود، بلكه حس بسيار خوبي داشتم. از قالب ‏زن بودن درآمده و به برابري رسيده بودم. يك انسان جداي از جنسيت و همين يكساني است كه روحيه مي‌آفريند، ‏قدرت مي‌دهد و خلاقيت."‏

لطف‌الله ميثمي ديگر روزنامه‌نگار برگزيده بود كه در اين مراسم گفت: "در عرصه روزنامه‌نگاري علاوه بر ‏استمرار، پيگيري و جدي بودن، مهم اين است كه حرف نو زده شود."‏ میثمی پس از دریافت جایزه آن را به عزت‌الله سحابی تقدیم كرد.

محمد قوچاني هم در اين مراسم به قرائت متني پرداخت كه در آن به سختي و مشكلات كار روزنامه‌نگاري و نبود ‏تامين شغلي و مالي در اين حرفه اشاره شده بود. وي در بخشي از متن سخنان خود آورده است: "روزهايي بود كه ‏در ايران روزنامه‌نگار شدن دشوار بود روزهايي كه روزنامه‌ها و نشريه‌هاي كشور معدود بود و محدود بود به ‏دل‌خسته‌هاي نسل اول روزنامه‌نگاري ايران كه دو دهه هر دم بر جنازه نشريه‌اي مويه كرده بودند و در سوگ از ‏دست دادن رسانه‌اي سياه‌پوش شده بودند و باز هم صبوري كرده و روزنامه‌نگار مانده بودند... روزهايي شد كه در ‏ايران روزنامه‌نگار ماندن دشوار شد. روزهايي كه روزنامه‌ها و روزنامه‌نگارها به قدرت رسيدند و به دولت و ‏مجلس رفتند. وزير شدند و وكيل و تعداد روزنامه‌ها چنان فزوني گرفت كه به تعداد بيشتري روزنامه‌نگار نياز شد. ‏روزهايي كه نسل سوم روزنامه‌نگاري ايران به دنيا آمد."‏
قوچاني در جاي ديگر از سخنان خود گفت: "اين روزها، روزنامه‌نگار ماندن سخت شده است. كم هستند مانند ‏احمد بورقاني كه در عين روزنامه نداشتن روزنامه‌نگار بمانند. براي برخي روزنامه‌نگاري مقصد است و براي ‏برخي وسيله. براي برخي روزنامه‌نگاري كاروانسراي بين راه است و براي برخي سراي باقي. اما با اين ‏توقيف‌ها، با اين قتل‌نفس‌ها، با اين نفس در نطفه خفه كردن‌ها، با اين افسون‌هاي فرنگ، با اين وبلاگ‌هاي قشنگ، ‏با اين روابط عمومي‌هاي فرمانبردار، با اين بولتن‌هاي چاپ اعلا، با اين حقوق‌هاي بخور و نمير، با اين دنياي ‏متناقض مگر مي‌توان روزنامه‌نگار ماند؟ روزنامه‌نگار شدن براي نسل ما آسان بود اما روزنامه‌نگار ماندن چه ‏دشوار است. اين آرزو به دل نسل ما مانده است كه در اين كار بماند و پير شود، پخته شود، باسواد شود، كارشناس ‏شود، روزنامه‌نگار شود. ‌اي كاش پير شويم... روزي كه روزنامه‌نگار بميريم مي‌فهميم كه روزنامه‌نگار ‏زيسته‌ايم."‏

بيانيه انجمن صنفي روزنامه‌نگاران‎‎
انجمن صنفي روزنامه‌نگاران نيز در اين مراسم و به بهانه روز جهاني آزادي مطبوعات، بيانيه‌اي را منتشر كرد ‏كه در بخشي از آن آمده است: "مطبوعات را ركن چهارم دموكراسي لقب داده‌اند و اين به آن معنا است كه ‏مردم‌سالاري در جوامع با هر نام و عنواني بدون وجود مطبوعات آزاد و مستقل و فعاليت‌هاي آزاد رسانه‌اي تحقق ‏خارجي نمي‌يابد و به امري ميان‌تهي و فاقد محتوا تبديل مي‌شود. تقريبا همه روزنامه‌نگاران با مسائل و مشكلات ‏مواجه و درگيرند، اما به ميزاني كه از درجه آزادي و دموكراسي در كشورها كاسته مي‌شود يا درگير جنگ و ‏شورش مي‌شوند، به همان ميزان بر مسائل و مشكلات آنها در انجام وظيفه حرفه‌اي آنها افزوده شده و با خطرات ‏بيشتري مواجه مي‌شوند."‏
انجمن صنفي در ادامه بيانيه خود آورده است: "اگر امنيت شغلي و استقلال حرفه‌اي را اركان مهم تحقق ‏روزنامه‌‌نگاري آزاد بدانيم گريزي از آن نيست كه روند اوضاع را طي سال‌هاي گذشته در كشور مثبت ارزيابي ‏نكنيم. از يك سو توقيف‌هاي غيرحقوقي مطبوعات و نيز سخت‌گيري‌هاي خفقان‌آور در زمينه صدور مجوز نشريات ‏از ميزان امنيت حرفه روزنامه‌نگاري كاسته، همچنين صدور بخشنامه و ابلاغيه‌هاي مطبوعاتي استقلال مطبوعات ‏و روزنامه‌نگاران را در تحقق رسالت روزنامه‌نگاري به چالش كشيده است. با همه اين تضييقات اما با همت و ‏اراده روزنامه‌نگاران كشور، جريان كار مطبوعاتي همچنان زنده و پوياست و اميدوار به تحقق آينده‌اي آزادتر و ‏مصون‌تر تلاش مي‌كند." ‏

پيام دبيركل سازمان ملل متحد‎‎
در مراسم انجمن صنفي روزنامه‌نگاران، پيام بان‌كي‌مون، دبيركل سازمان ملل نيز كه به مناسبت روز جهاني ‏آزادي مطبوعات صادر شده است، خوانده شد.‏
بان‌‌كي‌مون در پيام خود آورده است: "حمله به آزادي مطبوعات، هجومي عليه حقوق بين‌الملل، بشريت و خود ‏آزادي است يا به عبارت ديگر هر آنچه كه سازمان ملل مدافع آن است. اين جانب نگران رفتاري هستم كه ‏روزنامه‌نگاران را در سراسر جهان به طور فزاينده هدف قرار داده و متاسفم از اينكه اين چنين جناياتي به طور ‏صحيح مورد تحقيق و پيگرد قانوني واقع نمي‌شوند."‏
وي در بخش ديگري از پيام خود آورده است: "از آموزش جوان‌ترين عضو جامعه گرفته تا مشاركت كامل ‏شهروندان براي رهبري سياسي خود، اين دسترسي به اطلاعات است كه هر يك از ما را براي تحول زندگي و ‏جوامع‌مان توانمند مي‌سازد؛ همان‌گونه كه آب براي رشد زندگي حياتي است، دانش توان ما را براي تفكر و تحول ‏پايدار مي‌كند. زماني كه اطلاعات آزادنه جريان دارد، مردم مجهز به ابزار براي كنترل زندگي خويش هستند و ‏وقتي كه جلوي جريان اطلاعات گرفته مي‌شود، چه به دلايل سياسي يا فني، توان ما براي فعاليت متوقف مي‌شود."‏
دبيركل سازمان ملل در اين پيام تاكيد كرده است: "۶۰ سال قبل آنان كه پيش‌نويس اعلاميه جهاني حقوق بشر را ‏تهيه كردند، در ماده ۱۹ آن اعلام كردند كه حق هر فرد براي آزادي عقيده و بيان شامل آن است كه از داشتن عقايد ‏خود بيم و اضطرابي نداشته باشد و در كسب اطلاعات و افكار و در اخذ و انتشار آن به تمام وسايل ممكن و بدون ‏ملاحظات مرزي آزاد باشد. از آنجا كه روند سريع جهاني شدن، توسعه رسانه‌هاي حرفه‌اي مستقل، كثرت‌گرا و ‏آزاد را تقويت كرده است، اهميت اين حق بيشتر از هر زمان ديگر مشهود شده و پيشرفت‌هاي فن‌آوري و باسوادي، ‏دسترسي به اطلاعات و رسانه‌ها را به عنوان حقي براي همه افراد، ارتقا بخشيده است."‏
بان‌كي‌مون همچنين خواستار آن شد كه: "در اين روز جهاني آزادي مطبوعات، تمامي جوامع از هيچ تلاشي براي ‏اجراي عدالت در مورد مرتكبان حمله به روزنامه‌نگاران كوتاهي نكنند" و افزود: "از كليه افرادي كه در شرايط ‏سخت و خطرناك براي ارائه اطلاعات آزاد و بي‌طرفانه تلاش مي‌كنند قدرداني نموده و از همه مردم مي‌خواهم تا ‏براي آزادي و امنيت مطبوعات در هر جا تلاش كنند."‏
منبع: روزآنلاین و اعتمادملی